ΔΕΠΥ ή άγχος; Η απάντηση μερικές φορές είναι και τα δύο.

Η συγκέντρωση δεν δείχνει μόνη της την αιτία

Το άγχος μπορεί να καταλαμβάνει την προσοχή με ανησυχίες και συνεχή παρακολούθηση απειλών. Στη ΔΕΠΥ μπορεί να υπάρχει ένα μακροχρόνιο μοτίβο δυσκολιών στην προσοχή, στην οργάνωση ή στην παρορμητικότητα. Οι περιγραφές μπορεί να επικαλύπτονται και δεν διαχωρίζονται αξιόπιστα με ένα μόνο σύμπτωμα.

Η χρονική πορεία βοηθά

Ρωτάμε τι συνέβαινε πριν εμφανιστεί έντονο άγχος, πώς ήταν τα σχολικά χρόνια και αν οι δυσκολίες παραμένουν σε πιο ήρεμες περιόδους. Αν η συγκέντρωση άλλαξε πρόσφατα, χρειάζεται διερεύνηση των παραγόντων που συνέπεσαν με αυτή την αλλαγή.

Το ιστορικό δεν είναι μια απλή δοκιμασία «ήταν πάντα έτσι;». Χρειάζονται συγκεκριμένα παραδείγματα και προσεκτική σύνθεση.

Μπορεί να υπάρχουν μαζί

Άγχος και ΔΕΠΥ μπορούν να συνυπάρχουν. Οι επαναλαμβανόμενες δυσκολίες με προθεσμίες ή υποχρεώσεις μπορεί να συνοδεύονται από ανησυχία. Παράλληλα, το άγχος μπορεί να επιβαρύνει την καθημερινή λειτουργία. Δεν θεωρούμε αυτομάτως ότι η μία κατάσταση εξηγεί την άλλη.

Τι άλλο εξετάζουμε;

Ο ύπνος, η κατάθλιψη, οι αλλαγές διάθεσης, το σωματικό ιστορικό, τα φάρμακα και η χρήση ουσιών μπορεί να αλλάζουν την εικόνα. Η αντιμετώπιση επιλέγεται με βάση τη συνολική αξιολόγηση και τη σημαντικότερη κλινική ανάγκη.

Τι να σημειώσετε πριν τη συνεδρία

• Πότε θυμάστε για πρώτη φορά δυσκολίες οργάνωσης ή προσοχής.
• Σε ποιες περιόδους είναι καλύτερες ή χειρότερες.
• Πώς επηρεάζονται από τον ύπνο και το άγχος.
• Τι άλλαξε με προηγούμενες θεραπείες.

Αυτή η καταγραφή υποστηρίζει τη συζήτηση χωρίς να προσπαθεί να προκαθορίσει το συμπέρασμα.

Τι μπορεί να ξεκαθαρίσει μια χρονογραμμή;

Χωρίστε τις σημειώσεις σε σχολικά χρόνια, σπουδές, εργασία και σημερινή ζωή. Σε κάθε περίοδο καταγράψτε παραδείγματα απροσεξίας ή ανησυχίας και σημαντικές αλλαγές σε ύπνο, διάθεση και απαιτήσεις. Σημειώστε επίσης περιόδους που λειτουργούσατε καλύτερα και τι υποστήριξη υπήρχε τότε.

Η χρονογραμμή δεν δίνει διάγνωση. Βοηθά τον επαγγελματία να εξετάσει αν υπάρχουν επίμονες δυσκολίες, μεταβολές που σχετίζονται με μια άλλη κατάσταση ή περισσότερα από ένα προβλήματα μαζί. Η κλινική αξιολόγηση ενώνει αυτές τις πληροφορίες.

Αποφύγετε ένα συμπέρασμα μόνο από το αποτέλεσμα τεστ

Ένα ερωτηματολόγιο δεν μπορεί να διαχωρίσει από μόνο του όλες τις αιτίες της δυσκολίας συγκέντρωσης. Αν νιώθετε ότι οι απαντήσεις δεν περιγράφουν καλά την ιστορία σας, κρατήστε το ως θέμα για τη συζήτηση αντί να το αντιμετωπίσετε ως τελικό συμπέρασμα. Δείτε τη διαφορά ανίχνευσης και διαγνωστικής συνέντευξης.